CZĘŚĆ 4
Telefon nadal dzwonił, lecz kierownik nie podniósł go ponownie. Stał przy kasie z twarzą napiętą jak papier rozciągnięty nad płomieniem.
— Co moja matka ma z tym wspólnego? — zapytałem.
— Powiedziała, że przyjedzie z dokumentami — odparł.
— Jakimi dokumentami?
Lena odstawiła pusty kartonik po soku.
— Marek, nie jedź z nim nigdzie. Zostań tutaj.
— Nie zamierzałem nigdzie jechać.
Kierownik przetarł czoło rękawem.
— Pańska matka zadzwoniła rano. Pytała, czy Teodor rzeczywiście wszedł sam do sklepu. Pytała o jego zachowanie, o to, czy był spokojny, czy stwarzał problemy.
Poczułem zimno pod żebrami.
— Skąd znała godzinę?
Mężczyzna nie odpowiedział.
Nie musiał.
Spojrzałem na Teodora. Jego kciuk przesuwał się po żółtym autobusie, raz za razem, w tym samym rytmie.
Nasza matka pojawiła się po dwudziestu minutach. Miała na sobie jasny płaszcz i okulary przeciwsłoneczne, choć słońce ledwie przebijało się przez chmury. Za nią wszedł ojciec.
Nie widziałem go od dwóch lat.
— Marek — powiedziała matka. — Zabieramy Teodora.
Teodor przestał poruszać kciukiem.
— Dokąd? — spytałem.
— Do miejsca, gdzie dostanie właściwą opiekę.
— Ma szkołę, terapeutkę i dom.
— Ty masz dziewiętnaście lat i udajesz, że jesteś jego rodzicem.
— Mam dwadzieścia pięć.
— To niczego nie zmienia.
Ojciec trzymał w dłoni cienką teczkę. Jej rogi były zagięte, jakby ktoś ściskał ją w samochodzie.
— Nie chcemy robić sceny — powiedział.
Lena parsknęła gorzko.
— Scenę zrobił człowiek, który zamykał insulinę pracownicy w szafce.
Matka spojrzała na nią z niechęcią.
— Nie wtrącaj się w sprawy rodzinne.
— Wtrącam się, odkąd pański syn uratował mi życie.
— Teodor nie powinien sam podejmować takich decyzji — odpowiedziała matka. — Widać, że nie rozumie zagrożenia.
Teodor podniósł wzrok.
— Rozumiem zagrożenie.
Głos mu drżał, ale słowa były wyraźne.
— Rozumiem, kiedy ktoś kłamie. Rozumiem, kiedy ktoś nie może oddychać. Rozumiem, kiedy ktoś chce mnie zabrać, bo tak jest łatwiej.
W sklepie nikt się nie poruszył.
Matka pobladła.
— Nie mówiłam, że chcę cię zabrać na zawsze.
— Powiedziałaś kierownikowi, że przyjedziesz po mnie, jeśli zrobię problem.
— Kiedy to powiedziałem? — zapytałem.
Kierownik odwrócił wzrok.
— Rano — przyznał. — Poprosiła, żebym obserwował Teodora. Powiedziała, że jeśli wydarzy się coś niepokojącego, mam podpisać oświadczenie, że nie radzi sobie bez nadzoru.
— Dlaczego miałbyś to podpisać? — zapytałem.
Matka ścisnęła pasek torebki.
— Bo potrzebuje placówki. Tam będą specjaliści.
— Czyli nie chodzi o jego bezpieczeństwo.
— Oczywiście, że chodzi.
— Chodzi o mieszkanie po babci — powiedział ojciec.
Wszyscy odwrócili się ku niemu.
Matka spojrzała na niego tak, jakby ją uderzył.
— Przestań.
— Mieszkanie jest zapisane Teodorowi. Jeśli uznają, że nie ma odpowiedniego opiekuna, decyzje przejmie kurator, a ty będziesz mogła je wynająć. Tak mi powiedziałaś.
Teodor ścisnął autobus.
— To dlatego chciałaś mnie zabrać?
Matka otworzyła usta, ale nie padła z nich żadna odpowiedź.
Nie potrzebowaliśmy jej.
Ojciec podał mi teczkę.
— W środku jest kopia testamentu i wiadomości, które wysyłała kierownikowi. Zrobiłem kopie, zanim zrozumiałem, że naprawdę zamierza to zrobić.
— Dlaczego mi pomagasz? — spytałem.
— Bo przez sześć lat mówiłem sobie, że skoro ty sobie radzisz, to ja nie muszę. Dzisiaj zobaczyłem, że to kłamstwo.
Nie wybaczyłem mu wtedy. Nie mogłem. Ale po raz pierwszy nie próbował uciec od własnej winy.
Kierownik został na miejscu do przyjazdu właściciela. Lena dostała glukagon i pojechała do lekarza z bratem, który przyjechał po telefonie starszej kobiety. Mężczyzna z fotografii wrócił do rodziny, a jego żona przed wyjściem ujęła twarz Teodora w obie dłonie.
— Uratowałeś nam coś więcej niż drogę do domu — powiedziała.
Teodor odpowiedział:
— On miał przy sobie listę.
— Tak. I dzięki tobie ją przeczytał.
Później właściciel sklepu zaproponował Teodorowi płatne zajęcia przy układaniu towaru według oznaczeń i przygotowywaniu jasnych instrukcji dla pracowników. Teodor nie zgodził się od razu.
Zapytał o przerwy.
Zapytał, czy może odejść, gdy zrobi się zbyt głośno.
Zapytał, czy ktoś będzie na niego krzyczał.
Właściciel odpowiedział na każde pytanie.
Dopiero wtedy Teodor powiedział:
— Przyjdę w środę.
Matka wyjechała sama. Ojciec został przed sklepem, trzymając kopię testamentu i niewysłany list.
— Mogę czasem przyjeżdżać? — zapytał.
Teodor popatrzył na niego długo.
— Najpierw zadzwoń. Nie lubię niespodzianek.
— Dobrze.
— I nie dotykaj moich rzeczy.
Ojciec skinął głową.
— Dobrze.
Teodor wręczył mi żółty autobus.
— Możesz go zatrzymać — powiedział.
— To twój talizman.
— Już nie potrzebuję go cały czas.
Obróciłem zawieszkę w palcach. Metal był ciepły od jego dłoni i miał na boku małą rysę, której wcześniej nie zauważyłem.
— Jesteś pewien?
— Tak. Ale zabierz go w środę.
— Po co?
— Żebyś pamiętał, gdzie pracuję.
Tydzień później wróciliśmy do tego samego sklepu. Teodor miał własną kartę pracownika, plan przerw i żółty autobus przypięty do plecaka. Lena siedziała przy kasie, już po kontroli lekarskiej, a kierownik nie pracował tam nawet jednego dnia dłużej.
Na tablicy ogłoszeń nadal wisiało zdjęcie starszego mężczyzny, lecz pod nim ktoś dopisał grubym czarnym pisakiem: „Odnaleziony dzięki Teodorowi”.
Teodor zatrzymał się przed kartką, poprawił jej róg i powiedział:
— Marek, dzisiaj sam wybieram alejkę.
— Wiem.
— Nie idź za mną.
— Nie pójdę.
Ruszył między półkami, a żółty autobus kołysał się przy jego plecaku przy każdym kroku. Przy kasie Lena spojrzała na mnie i uśmiechnęła się przez łzy.
— Miał pan mu kupić czekoladę — przypomniała.
Spojrzałem w stronę alejki, gdzie Teodor czytał etykiety, liczył oddechy i wybierał coś bez mojej pomocy.
— Nie — odpowiedziałem. — Tym razem to on wybiera, co przyniesie do domu.
Przegapiłeś początek?